Mutyzm wybiórczy

Mutyzm wybiórczy.

Jest to długotrwałe milczenie lub ograniczone mówienie, w określonych miejscach lub sytuacjach, pomimo rozumienia mowy i umiejętności werbalnego komunikowania się w danym języku.

Dziecko z mutyzmem wybiórczym najczęściej swobodnie rozmawia w domu, ale milczy lub nie rozmawia swobodnie w przedszkolu, szkole czy w innych sytuacjach społecznych. Warto wiedzieć, iż mutyzm wybiórczy jest zaburzeniem lękowym. Komunikowanie werbalne jest dla dziecka stresem, w związku z nieznanym otoczeniem, rozłąką z rodzicami lub presją mówienia. Dziecko chce mówić, ale nie może.

Czynniki występowania mutyzmu wybiórczego:

Zaburzenia neurorozwojowe i neurologiczne

Częste przeprowadzki i migracja

Rozpoczęcie przedszkola lub szkoły

Występowanie w rodzinie mutyzmu wybiórczego lub innych zaburzeń lękowych

Lękliwość i nadwrażliwość dziecka

Dwu lub wielojęzyczność

Świadomość niedoskonałości mowy

Prześladowanie lub inne negatywne reakcje ze strony otoczenia

Separacja od rodziców

Utrata bliskiej osoby i inne negatywne doświadczenia dziecka np.zgubienie się w sklepie, długi pobyt w szpitalu, zostawienie pod opieką innej osoby niż rodzice

Rodzice dzieci z mutyzmem wybiórczym często sami doświadczają różnych zaburzeń lękowych bądź w przeszłości sami mieli mutyzm wybiórczy. Lękowa postawa rodziców może wzmocnić poziom lęku u dziecka i utwierdzić go, że świat jest pełen niebezpieczeństw np.poprzez zbyt intensywne ostrzeganie dziecka przed rozmową z obcymi, niebezpieczeństwami i podejmowaniem ryzyka oraz nadmierne martwienie się.

Jak zachować się w obecności dziecka, które mało mówi lub milczy?

1. Nie zmuszaj dziecka do mówienia i nie zawstydzaj, jeśli nie jest w stanie rozmawiać w danej chwili.

2. Nie odpowiadaj za dziecko i nie odbieraj z rąk drugiej osoby czegoś, co ta osoba podaje dziecku.

3. Niekarz dziecka za brak mowy, nie bądź sfrustrowany, jeśli dziecko nie mówi

4. Stwarzaj dziecku okazję do interakcji społecznych, sprawiaj by dziecko miało cel i potrzebę komunikacji

5. Jeśli dziecko się odezwie – ukryj swoje zdziwienie. Zachowuj się normalnie i naturalnie.

6. Nie obiecuj dziecku nagród jak zacznie mówić, tylko nagradzaj za to czego już dokonało, za małe sukcesy.

7. Nie okazuj czułości i nie przytulaj dziecka, gdy się wycofuje, zamiast tego nagradzaj za próby uczestnictwa w rozmowie. Ale nigdy jie chwal dziecka przy innych osobach, bo jest to dla niego zawstydzające, zrób to później na osobności.

Oprac. Angelika Stachowska, psycholog Child Therapy.